reserveren
 

Geschiedenis

Van een voormalige schuilkerk Maria Minor naar Café Olivier. Het gebeurt op Achter Clarenburg op historische grond. Achter de huidige, van oorsprong 19e eeuwse, gevel gaat een geschiedschrijving schuil die bijna duizend jaar beslaat.

Van een huis naar een kerk naar een café

Van een huis naar een kerk naar een café Rond het jaar 1000 is er een zandweg die loopt vanaf wat nu het Vredenburg is naar de huidige Springweg, richting Tolsteeg. Aan die weg laat een welgestelde inwoner van de stad een huis bouwen: huis Clarenburg. Het huis komt afgelegen te liggen als rond 1080 de doorgaande route wordt afgesneden door de aanleg van het kapittel van St. Marie met als middelpunt de grote Mariakerk (Maria Major).

De eerste keer dat er iets over huis Clarenburg wordt vermeld in de archieven is als de familienaam Clarenburg opduikt in de 14e eeuw. Het zijn bestuurders van de stad. De bekendste is Jan van Clarenburg die tussen 1358 en 1379 diverse keren schepen (wethouder) is.

In de 16e eeuw is huis Clarenburg in handen van de familie Voocht van Rynevelt die volgens de overlevering het pand grondig laat verbouwen. Volgens historici is toen ook een uitgang achter het huis, met een steeg richting St. Mariënkerkhof (nu Mariaplaats) aangelegd. Die steeg kreeg in de volksmond de, nu nog bekende, naam Kerkenlaantje. In de 17e eeuw wordt de familie van Willem van Milanen eigenaar van Clarenburg en die doet het pand in 1640 over aan de katholieke Adriaen Ram. Ram zorgt ervoor dat het pand aangewend wordt als schuilkerk omdat katholieken geen geloofsbijeenkomsten meer mogen houden.

Later staat huis Clarenburg korte tijd op naam van Mr. Arnoud Schade, maar daarna is het eigendom van katholieke gemeente. In 1836, 1851 en 1860 vinden verbouwingen plaats in huis Clarenburg. Katholieken mogen weer in het openbaar hun godsdienst belijden en de Maria Minor wordt met name in 1860 ingrijpend verbouwd. Van het oorspronkelijke huis Clarenburg blijft alleen een noordmuur en enkele middeleeuwse kelders over.

De fundering van de voorgevel wordt gebruikt voor een nieuwe kerkgevel met het uiterlijk van een woning waardoor het pand nog altijd een schuilkerk lijkt te zijn. Rond 1970 wordt de Maria Minor steeds minder vaak gebruikt voor eucharistievieringen en verhuizen de parochianen naar de oud-katholieke kathedraal van St. Gertrudis aan het Willemsplantsoen.

In 1989 wordt de Maria Minor definitief van de hand gedaan en verkocht aan het echtpaar Ger Mik en Madeleine Knipscheer die het gebouw verhuren voor geluidsopnamen van klassieke muziek. In 2004 koopt de Elizen Vastgoed Groep de Maria Minor met het doel het in 1967 tot rijksmonument uitgeroepen gebouw te renoveren, maar er ook een nieuwe bestemming voor te vinden. Dat wordt horeca en de pachter die daar invulling aan geeft is de Utrechtse horecaonderneming Debuut B.V. Die maakt er een Belgisch café van: Café Olivier. Daarmee wordt een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan de geschiedschrijving rond huis Clarenburg en de Maria Minor.

 De volledige geschiedenis is terug te lezen in het boekje van Kerk tot Cafe. Een boekje dat speciaal voor opening van Olivier Utrecht is ontwikkeld

 Download het boekje “van kerk tot Cafe”

Belgisch Biercafe Olivier Utrecht